Van de fitnessruimte terug naar het sportveld
Een sporter voert zijn krachtoefeningen goed uit en voelt zich klaar om weer mee te trainen. Maar hoe maak je de stap van een gecontroleerde oefening naar de snelheid en onvoorspelbaarheid van sport?
In de fitnessruimte kun je veel omstandigheden sturen. Je kiest het gewicht, het tempo, de rust en de bewegingsrichting. Op het sportveld veranderen die omstandigheden voortdurend.
Een tegenstander beweegt onverwacht. Een bal komt anders aan dan verwacht. Een speler moet plotseling afremmen, draaien of opnieuw versnellen.
Dat maakt de overgang naar sport een eigen onderdeel van de trainingsopbouw.
Bepaal wat terugkeer betekent
“Ik wil weer sporten” kan verschillende doelen bevatten. Wil iemand een deel van een training meedoen, een hele wedstrijd spelen of weer op het oude niveau presteren?
In de internationale consensus over sporthervatting worden deelnemen, terugkeren naar de sport en terugkeren naar het gewenste prestatieniveau als verschillende onderdelen van een doorlopend proces beschreven. De doelen en beslissingen worden daarbij gezamenlijk afgestemd. [1]
Voor jou als trainer betekent dat: maak het doel concreet. Een aangepaste training kunnen volgen is een andere stap dan een volledige wedstrijd aankunnen.
Breng de eisen van de sport in kaart
Begin bij wat de sporter daadwerkelijk moet doen.
Bij voetbal kun je denken aan herhaald versnellen, afremmen en wenden. Bij volleybal spelen springen en landen een grote rol. Een duurloper moet een beweging juist langdurig kunnen herhalen.
Kijk ook naar de omstandigheden:
- Hoe lang duurt een training of wedstrijd?
- Welke bewegingen komen vaak voor?
- Hoe hoog liggen snelheid en intensiteit?
- Hoeveel rust is er tussen inspanningen?
- Moet de sporter reageren op een bal, tegenstander of medespeler?
Deze vragen helpen om de afstand tussen de huidige training en het uiteindelijke doel zichtbaar te maken.
Verbind algemene training aan sportsituaties
Kracht- en conditietraining kunnen een plaats hebben in de voorbereiding. Vervolgens wil je onderzoeken hoe de sporter functioneert bij bewegingen en inspanningen die dichter bij de sport liggen.
Een geplande beweging in één richting verschilt bijvoorbeeld van reageren op een onverwacht signaal. Een losse inspanning verschilt van meerdere acties achter elkaar.
Daarom is het nuttig om in jouw planning vast te leggen welke eisen je toevoegt en waarom. Dat kan gaan om snelheid, duur, bewegingsrichting, herhaling of de noodzaak om te reageren.
De keuze en volgorde zijn afhankelijk van de sporter, de blessure en de afspraken met betrokken professionals. Een algemeen voorbeeld is geen individueel herstelprotocol.
Kijk verder dan één geslaagde oefening
Een beweging één keer goed uitvoeren geeft informatie over dat moment. Je wilt daarnaast weten hoe de uitvoering en belastbaarheid zich houden tijdens een langere of herhaalde inspanning.
Bespreek daarom de hele trainingssituatie. Wat heeft de sporter die week gedaan? Hoe verliep de vorige sessie? Welke belasting komt er nog aan?
Ook de reactie op de training telt mee. Bij scherpe of toenemende pijn, terugkerende zwelling of verlies van functie is stoppen en professionele beoordeling passend. [2]
Maak de overgang een gezamenlijke verantwoordelijkheid
Een sporter kan te maken hebben met een fysiotherapeut, een fitness- of hersteltrainer en een clubtrainer. Maak duidelijk wie welke begeleiding verzorgt en hoe informatie wordt gedeeld.
Spreek bijvoorbeeld af wie de totale trainingsbelasting bespreekt en wie het aanspreekpunt is als de situatie verandert. Zo voorkom je dat verschillende begeleiders ieder afzonderlijk een zwaardere training toevoegen.
Vraag ook hoe de sporter de terugkeer ervaart. Vertrouwen en verwachtingen verdienen een plek in het gesprek.
Leer de verbinding maken
Wil je je verdiepen in zowel passende oefenbegeleiding als de opbouw naar sportspecifieke belasting? Paramedisch Fitnesstrainer + Allround Conditie & Hersteltrainer brengt die twee invalshoeken samen.
Bekijk Paramedisch Fitnesstrainer en Allround Conditie & Hersteltrainer, of neem contact op om jouw leerdoel te bespreken.
Bronnen
[1] Bern-consensus over sporthervatting - British Journal of Sports Medicine
[2] Leeds Community Healthcare - Return to activity or sport after injury