Wat zegt de wetenschap over Pilates? 6 inzichten uit recent onderzoek

Team Opleidingen 2000
27 oktober 2026

Pilates is populair. Maar wat levert het daadwerkelijk op? Word je er soepeler van? Kan het helpen bij rugklachten? En moet een les zwaar zijn om effect te hebben?

Wetenschappers onderzoeken deze vragen steeds gerichter. Ze kijken naar veranderingen in pijn, balans, lichamelijk functioneren en slaap. Ook vergelijken ze verschillende manieren van trainen.

Voor deze blog selecteerden we recente onderzoeken uit 2025 en 2026 die op PubMed staan, met publicaties tot en met 23 oktober 2026. Daaruit komen zes interessante inzichten naar voren.

1. Pilates kan helpen bij langdurige lage rugpijn

Een overzichtsstudie uit augustus 2026 onderzocht het effect van Pilates bij vrouwen met chronische lage rugpijn. De onderzoekers voegden resultaten van gerandomiseerde studies samen en vonden verbeteringen in zowel pijn als lichamelijk functioneren. Die gunstige resultaten werden gevonden bij vrouwen vóór én na de menopauze. [1]

Ook een afzonderlijke studie uit februari 2026 laat een concreet resultaat zien. In de uiteindelijke analyse van 96 vrouwen met chronische lage rugpijn werd een programma met acht weken lang twee begeleide Pilates Mat-lessen per week vergeleken met gebruikelijke zorg.

In de Pilatesgroep daalde de gemiddelde pijnscore van 5,9 naar 4,1 op een schaal van 0 tot 10. In de controlegroep veranderde die van 5,7 naar 5,5. Ook het gerapporteerde lichamelijk functioneren verbeterde in de Pilatesgroep. [2]

Wat betekent dit voor de praktijk?

Pilates kan een bruikbare beweegvorm zijn voor mensen met langdurige lage rugklachten. De winst zit daarbij in wat iemand ervaart en weer kan doen: gemakkelijker bewegen en minder hinder ondervinden.

Deze studies onderzochten specifieke, begeleide programma’s. Een algemene groepsles is daarom niet automatisch hetzelfde als een behandelprogramma. Bij aanhoudende rugklachten blijven passende screening, begeleiding en zo nodig afstemming met een behandelaar belangrijk.

2. Zwaarder trainen geeft niet automatisch een beter resultaat

Dit is misschien wel een van de interessantste bevindingen voor Pilatesinstructeurs.

Een gerandomiseerde studie uit 2025 onderzocht 168 volwassenen met chronische, niet-specifieke lage rugpijn. Zij volgden zes weken lang twee keer per week een uur klinische Pilates. De ene groep trainde met een hogere intensiteit, de andere met een lagere.

Na afloop waren de verschillen tussen de groepen in pijn, beperkingen en andere gemeten uitkomsten verwaarloosbaar. In de groep met de lagere intensiteit kwamen bovendien minder ongewenste effecten voor. [3]

Wat betekent dit voor de praktijk?

Bij deze doelgroep hoefde de training niet maximaal zwaar te zijn om vergelijkbare resultaten te bereiken.

Dat geeft een concreet aanknopingspunt voor de les: kies de belasting die past bij de deelnemer en het doel. Een eenvoudigere variant kan een volwaardige trainingskeuze zijn.

Deze uitkomst gaat specifiek over mensen met chronische lage rugpijn. Voor andere doelen, zoals maximale krachtontwikkeling of sportprestaties, kun je hieruit geen algemene conclusie trekken.

3. Pilates is interessant voor balans tijdens het bewegen

Balans is meer dan stil op één been kunnen staan. Je gebruikt je evenwicht ook wanneer je loopt, draait of van richting verandert. Dat noemen we dynamische balans.

Een grote overzichtsstudie, gepubliceerd in het oktobernummer van Ageing Research Reviews in 2026, vergeleek verschillende trainingsvormen bij volwassenen vanaf 60 jaar. De analyse omvatte in totaal 423 studies met 33.901 deelnemers, verdeeld over allerlei soorten training.

Pilates liet binnen deze vergelijking een van de gunstigste schattingen zien voor dynamische balans. Dat bewijst geen superioriteit boven andere trainingsvormen, maar maakt Pilates wel interessant voor dit onderdeel van bewegen. [4]

Wat betekent dit voor de praktijk?

Voor trainers is het zinvol om verder te kijken dan buikspierkracht. Ook gecontroleerd verplaatsen, draaien en bewegen vanuit verschillende uitgangshoudingen verdienen aandacht.

Een betere score op een balanstest betekent overigens niet automatisch dat iemand minder vaak valt. Daarvoor moet onderzoek ook daadwerkelijk het aantal valincidenten meten.

4. Soepeler worden is een duidelijker resultaat dan een belofte over buikvet

Een systematische review en meta-analyse uit september 2026 bundelde twaalf studies met ongeveer 540 volwassen vrouwen.

De onderzoekers vonden gemiddeld een verbetering in lenigheid, gemeten met een zit-en-reiktest. Ook lichaamsgewicht en BMI namen in de samengevoegde resultaten af. Voor vetpercentage, tailleomvang en vetvrije massa werd echter geen statistisch overtuigend gezamenlijk effect gevonden. De studies verschilden bovendien in opzet, programma en kwaliteit. [5]

Wat betekent dit voor de praktijk?

Pilates aanbieden om soepeler en gecontroleerder te leren bewegen sluit beter aan bij deze resultaten dan een vaste belofte over een plattere buik.

Voor deelnemers helpt dat om vooruitgang breder te beoordelen. Kun je een beweging gemakkelijker uitvoeren? Bereik je een grotere comfortabele bewegingsuitslag? Houd je een oefening beter vol?

Die veranderingen kunnen betekenisvol zijn, ook wanneer je taillemaat nauwelijks verandert.

5. Bij Reformer Pilates worden ook slaap en bewegingsangst onderzocht

Een studie uit juli 2025 onderzocht 54 vrouwen van 30 tot 50 jaar met chronische rug- of nekpijn.

De trainingsgroep volgde zes weken lang twee Reformerlessen van 45 minuten per week. De controlegroep kreeg geen oefenprogramma.

De onderzoekers vonden gunstige verschillen voor onder andere pijn, angst om te bewegen, vermoeidheid en ervaren slaapkwaliteit. Het ging om een kleine, kortdurende studie, waarbij de vergelijking werd gemaakt met een groep zonder oefenprogramma. Daardoor weten we niet of Reformer Pilates deze uitkomsten sterker verbetert dan andere passende training. [6]

Wat betekent dit voor de praktijk?

Het onderzoek laat zien dat de mogelijke opbrengst van trainen breder is dan kracht of lenigheid.

Voor een deelnemer met langdurige klachten kan meer vertrouwen in bewegen een belangrijk doel zijn. Vraag daarom ook hoe iemand het bewegen ervaart en wat de lessen betekenen voor het dagelijks leven.

Dit onderzoek ging specifiek over Reformer Pilates. De resultaten kun je niet rechtstreeks toeschrijven aan Pilates Mat.

6. Een les kan zwaar voelen zonder een intensieve conditietraining te zijn

Je buikspieren trillen, je benen worden moe en je moet je goed concentreren. Toch betekent dat niet automatisch dat je hart en longen even zwaar worden belast als tijdens hardlopen of stevig fietsen.

Een systematische review uit januari 2026 onderzocht de stofwisselingsintensiteit en het energieverbruik van Pilates. Zes studies voldeden aan de selectiecriteria.

De onderzoekers concludeerden dat Pilates binnen de beschikbare onderzoeken gemiddeld een lichte tot matige stofwisselingsintensiteit had. De zekerheid van het bewijs was laag tot zeer laag en de programma’s verschilden sterk. Eén vast caloriegetal voor iedere Pilatesles is daarom niet goed te onderbouwen. [7]

Wat betekent dit voor de praktijk?

Maak onderscheid tussen verschillende trainingsprikkels. Een oefening kan plaatselijk veel spierinspanning vragen, terwijl de totale conditiebelasting beperkt blijft.

Voor een veelzijdig beweegprogramma kun je Pilates combineren met activiteiten die gericht zijn op conditie en, afhankelijk van het doel, aanvullende krachttraining.

Wat leren deze studies ons over goede Pilateslessen?

De onderzoeken maken duidelijk waarom een lesdoel belangrijk is. Train je met iemand die minder rugklachten wil ervaren? Met een oudere deelnemer die aan balans wil werken? Of met een gezonde sporter die extra bewegingscontrole zoekt?

Die doelen vragen om keuzes in oefeningen, belasting en begeleiding.

Voor de praktijk zijn drie vragen nuttig:

  • Wat wil deze deelnemer verbeteren? Maak het doel concreet.
  • Past de les bij dat doel? Kies passende oefeningen en varianten.
  • Hoe volgen we de vooruitgang? Kijk bijvoorbeeld naar ervaren hinder, bewegingsmogelijkheden of het beheersen van een oefening.

Dit zijn praktische vertalingen van de besproken bevindingen. De studies leveren geen universeel lesrecept op.

Geldt ieder onderzoek voor Pilates Mat én Reformer?

Nee. Pilates is een verzamelnaam voor uiteenlopende programma’s. Onderzoekers gebruiken Mat-oefeningen, apparaten, klinische varianten en combinaties daarvan.

Ook de deelnemers verschillen: een studie bij vrouwen met chronische pijn beantwoordt een andere vraag dan een studie bij gezonde ouderen.

Let daarom bij een onderzoeksresultaat op drie zaken: wie deden mee, wat deden zij en waarmee werd dat vergeleken? Daarmee kun je veel beter beoordelen wat een bevinding betekent voor jouw lessen.

Wil jij leren hoe je Pilates doelgericht inzet?

Recente wetenschap geeft interessante aanknopingspunten. Als instructeur moet je die vervolgens kunnen vertalen naar een begrijpelijke oefening, een passende variant en een logisch opgebouwde les.

In de Pilates Mat opleiding van Opleidingen 2000 verdiep je je in onder andere anatomie, ademhaling, Pilatesprincipes, oefentechniek, lesopbouw en het observeren en begeleiden van deelnemers.

Wil jij Pilates beter begrijpen en leren hoe je anderen begeleidt?

Bekijk de Pilates Mat opleiding →

Vraag vrijblijvend de Pilates Mat opleidingsbrochure aan →

Geselecteerde wetenschappelijke bronnen